انواع اثر انگشت


به موازات پیشرفت علوم و فنون مختلف، بر راه و روشهای علمی اثبات جرایم و طرق رسیدن به هویت بزهکار و شناسایی مرتکبین جرم افزوده می شود. آزمایشات جدید برای شناسایی هویت افراد و اثبات نسب از طریق دی ان ای، بررسی اعتیاد به مواد مخدر و الکل، استفاده از فناوری های شناسایی چهره به وسیله دوربین های جدید، گوشه ای از روش های نوین در راه اثبات جرم می باشد. یکی از روش هایی که از دیرباز استفاده می شده و در حال حاضر با استفاده از روش های نوین همچنان برای ضابطین دادگستری و مرجع قضایی کاربردی می باشد شیوه انگشت نگاری است.


 اثر انگشت به آثار باقیمانده شیارها و برجستگی های موجود بر سر انگشتان گفته می شود که بر روی اشیا و وسایل باقی می ماند. از عنوان انگشت نگاری دو معنا در ذهن متبادر می شود. اول گرفتن اثر انگشت از تمامی انگشتان دست است توسط مأمورین مربوطه همانند مأمورین انتظامی و یا مأمورین اداره مهاجرت و دوم بررسی آثار انگشت به جا مانده از مجرم توسط ضابطین دادگستری، بدین صورت که پس از تشخیص مرجع قضایی یا ضابطین دادگستری، مأمورینی که در این زمینه متخصص می باشند با ریختن پودری مخصوص بر روی اشیا و وسایلی که مرتکب با آنها تماس فیزیکی داشته آثار انگشت به جا مانده را پدیدار کرده و با زدن نوعی چسب بر روی آن از این آثار نمونه برداری کرده و پس از آن با وارد کردن نمونه های اخذ شده در سیستم های کامپیوتری اقدام به شناسایی هویت مرتکب می نمایند. اثر انگشت برای هر شخص منحصر به فرد بوده و امکان اینکه دو نفر دارای اثر انگشت یکسان باشند وجود ندارد. 


اگر بخواهیم اثر انگشت افراد را دسته بندی نماییم میتوان چند نوع اثر انگشت را معرفی نمود. اولین نوع اثر انگشت آرچ نامیده می شود که خطوط موازی بدون هسته می باشد که تعداد بسیار کمی از افراد دارای این نوع اثر انگشت هستند. نوع دیگر اثر انگشت حلقه هایی هستند که دارای یک هسته می باشند، نوع دیگر آمار بالاتری را نسبت به بقیه دارد لوپ نام دارد که باید دارای حداقل یک هسته و دلتا باشد. ضمناً دو نوع دیگر حلقه دوگانه و تصادفی می باشد که اولی دارای دو حلقه مجزا و دومی که به نوعی ترکیبی از انواع فوق است. 


علل اهمیت انگشت نگاری


با توجه به اینکه اثر انگشت هر شخص منحصر به فرد است و نمی توان دو شخص را در دنیا یافت که اثر انگشت آنها یکسان باشد، از سوی دیگر ضریب خطای انگشت نگاری بسیار پایین بوده و کمتر پیش می آید که در این شیوه شخص دیگری غیر از صاحب اثر انگشت مجرم شناخته شود. به همین جهت انگشت نگاری دارای اهمیتی خاص در شناسایی مجرمینی دارد که ادله و مدارکی علیه آنها وجود ندارد و راهی جز شناسایی از طریق اثر انگشت ندارند. خاصیت منحصر به فرد بودن اثر انگشت منجر به این شده است که دستگاههایی طراحی و تولید شوند که با اسکن اثر انگشت کارکنان، بتوان ترددهای آنان به محل کار خود را چک نمود و ساعات ورود و خروج وی را در سامانه های رایانه ای ثبت و ضبط نمود. همچنین افرادی که قصد گرفتن اقامت طولانی مدت را در کشوری دیگر داشته باشند به منظور کنترل روند اقامت، اداره مهاجرت کشورها از شیوه انگشت نگاری استفاده می نمایند. نتیجه اینکه اثر انگشت هر شخص همانند امضا منحصر به فرد است و همین مزیت، فواید متعددی را برای احراز هویت هر شخص و شناسایی افراد در پی خواهد داشت. 


نکات مهم انگشت نگاری


انگشت نگاری که توسط مأمورین مرتبط با این امر انجام می شود دارای حساسیت خاصی است. در سابق لازم بود تمامی انگشتان دست به جوهر آغشته شود و بر روی برگه های کاغذ درج شود، اما با توسعه دستگاههای الکترونیکی و دیجیتال در حال حاضر این اقدام توسط دستگاه انجام می شود که به مراتب نسبت به شیوه سابق از حساسیت و دقت بالاتری برخوردار بوده و قادر خواهد بود امکان مقایسه آثار انگشت را سریع تر و با دقت بیشتری انجام دهد. اگر انگشت نگاری را به معنای بررسی صحنه جرم و برداشت آثار به جا مانده از مجرم در نظر داشته باشیم این اقدام قطعاً نیازمند مأمورین آموزش دیده و متخصص و دارای تجربه کاری بالا می باشد و عموم افرادی که در مقام ضابط دادگستری عهده دار موضوع انگشت نگاری می شوند افرادی هستند که دوره های آموزشی خاصی را دیده اند و قادرند با حضور در صحنه های جرم از محل اصابت دست مجرم به اشیایی همچون دستگیره درب ورودی، درب گاوصندوق، سلاحهای موجود و ... آثار انگشت به جا مانده را نمونه برداری کرده و با ورود تصویری از آن به سیستم های رایانه ای و مقایسه آن با اثر انگشت های اخذ شده در سابق، امکان شناسایی مجرین را فراهم نمایند. 


انگشت نگاری در دزدی


یکی از جرایمی که می توان از شیوه انگشت نگاری پی به هویت مجرم برد، جرم سرقت است. با توجه به اینکه انگشت نگاری نیازمند وسایل و تجهیزات خاصی است که عموم ضابطین دادگستری از آن برخوردار هستند، اما درخواست انگشت نگاری نیازمند موافقت مرجع قضایی یعنی بازپرس یا دادیار پرونده و ضابطین می باشد. شایان ذکر است انگشت نگاری در همه نوع سرقتی کارساز نبوده و بسیاری از سرقت ها هستند که امکان انگشت نگاری در آنها فراهم نیست. به عنوان مثال شخصی که مرتکب کیف قاپی در خیابان می شود و یا خودرویی را به سرقت می برد و یا اینکه در زمان ورود به محل جرم از دستکش استفاده می نماید این روش کاربردی نبوده و با مشکل مواجه می گردد. 


شرایط انگشت نگاری در دزدی


انگشت نگاری در دزدی نیازمند شرایط و اوضاع و احوالی است که امکان استفاده از این شیوه را فراهم نماید. در بسیاری از سرقت ها به دلیل عدم باقی ماندن آثار و علائم جرم امکان انگشت نگاری فراهم نخواهد بود. به عنوان مثال اثر انگشت به جا مانده از سارق ممکن است به دلیل گذشت زمان و قرار گرفتن در زیر باران یا گرد و غبار به مرور زمان از بین برود و یا به دلیل اصابت دست افراد دیگر به آن محل، امکان شناسایی اثر انگشت را با مشکل مواجه سازد. همچنین سارقین حرفه ای عموماً با استفاده از دستکش و یا پاک کردن آثار انگشت خود مانع شناسایی از این طریق می شوند. ضمن آنکه در بسیاری از جرایم سرقت نیز امکان استفاده از روش انگشت نگاری فراهم نمی باشد. بنابراین به طور کلی به دلایلی که گفته شد استفاده از روش انگشت نگاری دایره محدود داشته و صرفاً در برخی از جرایم سرقت کاربردی است. ناچاراً در سایر موارد لازم است به ادله دیگری استناد جست. 


هویت انگشت نگاری چگونه تشخیص داده خواهد شد؟


 ضابطین دادگستری دارای سیستم های رایانه ای هستند که بانک اطلاعاتی از آثار انگشت افراد مختلف خصوصاً تبهکاران سابق است و این سیستم این امکان را دارد که به صورت رایانه ای نمونه اثر انگشت به دست آمده از صحنه جرم را اسکن نموده و با نمونه های سابق خود مقایسه کرده و در صورت تطابق با آنها هویت فرد را تشخیص دهد. پس از احراز هویت شخص مظنون به مرجع قضایی معرفی خواهد شد و با اخذ دستور قضایی، حسب نوع اتهام، احضار یا جلب شده و جهت سیر روند قضایی به دادسرا و دادگاه معرفی خواهد شد. 

Powered by Froala Editor

از اینجا دیدگاه تان را به اشتراک بگذارید


نظرات (0)



دیدگاهتون رو راجع به این مطلب منتشر کنید

جهت شرکت در قرعه کشی لطفا شماره تلفن خود را وارد کنید

نیاز به مشاوره با وکیل زبده دارم

فقط سوال دارم، مشاوره نمیخواهم